Włodzisław [Władysław] I Piast (urodzony około między 1406 a 1409 roku, zmarł z 11 na 12 grudnia 1455 roku) herb

Syn Siemowita (Ziemowita) IV "Młodszego" Piasta, księcia czerskiego, liwskiego, rawskiego, płockiego, gostynińskiego, sochaczewskiego, wiskiego, płońskiego, zakrzewskiego i bełskiego, króla Polski i Aleksandry Olgierdówny Giedyminównej, księżnej rawskiej i gostynińskiej, córki Olgierda Giedyminowicza, wielkiego księcia litewskiego i Julianny Rurykowiczówny, córki Aleksandra Rurykowicza, wielkiego księcia twerskiego.

Książę bełski od zapewne 6 stycznia 1426 roku do 31 sierpnia 1434 roku, książę wiznański od zapewne 6 stycznia 1426 roku do z 11 na 12 grudnia 1455 roku, książę zawkrzewski od zapewne 6 stycznia 1426 roku do z 11 na 12 grudnia 1455 roku, książę płocki od zapewne 6 stycznia 1426 roku do z 11 na 12 grudnia 1455 roku, książę płoński od zapewne 6 stycznia 1426 roku do z 11 na 12 grudnia 1455 roku, książę gostyniński od zapewne 6 stycznia 1426 roku do 31 sierpnia 1434 roku, książę rawski od zapewne 6 stycznia 1426 roku do 31 sierpnia 1434 roku, książę sochaczewski od zapewne 6 stycznia 1426 roku do 31 sierpnia 1434 roku.

Poślubił w 1442 lub 1443 roku Annę Piastównę oleśnicką (urodzona między 1420 a 1430 rokiem, zmarła przed 29 marca 1481 roku), córkę Konrada V "Kąckiego" Piasta, księcia na Bierutowie, księcia połowy Bytomia, księcia połowy Gliwic, księcia na Kątach, księcia na Koźlu, księcia na Miliczu, księcia oleśnickiego, księcia na Prudniku, księcia na Prusicach, księcia na Sycowie, księcia na połowie Ścinawy, księcia na Trzebnicy, księcia na Wąsoszu, księcia na Żmigrodzie, księcia na Wołowie i Małgorzaty nieznanego pochodzenia, księżnej na Wołowie.

Był piątym w kolejności starszeństwa synem księcia mazowieckiego, Siemowita IV "Młodszego", i Aleksandry, córki wielkiego księcia litewskiego, Olgierda, siostry króla polskiego, Władysława II Jagiełły.

W marcu 1424 roku na uroczystości koronacyjne zjechali do Krakowa liczni goście. Byli wśród nich oprócz Zygmunta Luksemburskiego wraz z małżonką Barbarą, Eryk, król państw unii kalmarskiej, Ludwik, książę bawarski, był legat papieski Branda Castiglione i audytor kamery apostolskiej Juliusz Cesarini, byli książęta litewscy i ruscy, a także śląscy i mazowieccy, w tym Włodzisław I oraz przedstawiciele zakonu krzyżackiego. Wszyscy przybyli w licznym otoczeniu dworzan i rycerzy. W niedzielę 5 marca 1424 roku, jak podaje Długosz, "w kościele katedralnym krakowskim Św. Stanisława począł się obrzęd koronacji królowej Zofii".

Po śmierci ojca w 1426 roku wraz ze starszymi braćmi, Siemowitem V (zwanym Młodszym), Kazimierzem II, i Trojdenem II (zmarł w 1427 roku), przejął rządy w jego dziedzictwie i postanowili nie dzielić spuścizny ojca oraz sprawować wspólne rządy w odziedziczonych dobrach, obejmującym ziemię bełską (na Rusi), oraz część Mazowsza z ziemiami: płocką, sochaczewską, gostynińską i rawską na Mazowszu. Bracia mieli wspólnie sprawować władzę nad spuścizną Siemowita IV, pozostając w tzw. niedziale (posiadając jednakowe prawa do całości odziedziczonego księstwa). Jeszcze w 1426 roku (8 września) bracia (za wyjątkiem Kazimierza II) złożyli w Sandomierzu hołd lenny królowi polskiemu, Władysławowi Jagielle.

Będąc siostrzeńcem monarchy, Włodzisław I liczył, że uzyska od niego zgodę na dziedziczną władzę nad ziemią bełską, ale król polski nie wyraził na to zgody. Stało się to głównym powodem jego późniejszej niechęci do całej dynastii Jagiellonów. Dowodem tego było utrzymywanie przez księcia przyjaznych kontaktów z Krzyżakami. Włodzisław I był nieobecny na uroczystościach koronacyjnych syna i następcy, Jagiełły, Władysława III "Warneńczyka", kontynuując tym samym wrogą politykę wobec królewskiej dynastii. W tym czasie prowadził również spór z biskupem płockim, Stefanem Pawłowskim, którego na tym stanowisku osadził Jagiełło. Wygnał go ze swej diecezji i zmusił do przebywania w Toruniu.

31 sierpnia 1434 roku synowie Siemowita IV dokonali w Płocku podziału ojcowskiego dziedzictwa. W jego wyniku Włodzisławowi przypadła ziemia płocka, wiska, płońska, rawska, sochaczewską i bełska. Po śmierci swych braci, Siemowita V "Młodszego" i Kazimierza II (zmarłych w 1442 roku), jako ich spadkobierca przejął ich ziemie we władanie, gromadząc w swym ręku większą część Mazowsza.

Po wstąpieniu w 1447 roku na królewski tron w Polsce Kazimierza IV Jagiellończyka (brata Władysława III), Władysław I złożył mu hołd ze swych posiadłości, nie zakończyło to jednak jego wrogiej działalności przeciwko synom Jagiełły. W okresie wojny polsko-krzyżackiej, toczonej w latach 1454-1466 (tzw. wojny trzynastoletniej) książę utrzymywał życzliwą neutralność względem zakonu, godząc się na przemarsze wojska, a także na werbunek do armii krzyżackiej swoich poddanych. Król polski rozważał nawet zbrojne zajęcie jego dzielnicy.

Pod koniec swych rządów książę osiadł w dworku w Niedźwiedzi pod Sochaczewem, odsuwając się od życia dworskiego. Podczas pobytu Włodzisławowi towarzyszyło tylko kilku zaufanych dworzan. Od dłuższego czasu chory na gruźlicę książę zmarł w nocy z 11 na 12 grudnia 1455 roku. Spoczął w katedrze płockiej. Jego jedyną żoną była Anna, córka księcia oleśnickiego, Konrada V zwanego Kantnerem. Z tego związku na świat przyszli dwaj synowie.


Żródła:

"SŁOWNIK WŁADCÓW POLSKI I PRETENDENTÓW DO TRONU POLSKIEGO" - Marcin Spórna, Piotr Wierzbicki, pod redakcją: Edyty Wygodnik; wydawnictwo "Zielona Sowa", Kraków 2006.


WŁADYSŁAW I PŁOCKI w "Przodkowie"

25-05-2024