Ziemowit (Siemowit) II Piast (urodzony w 1283 roku, zmarł w Wiskitkach, 18 lutego 1345 roku) herb

Syn Bolesława II [VI] Piasta, księcia płockiego, rawskiego, gostynińskiego i sochaczewskiego, księcia całego Mazowsza, wielkiego księcia krakowskiego i księcia sandomierskiego, starosty krakowskiego i Gaudemundy Zofii Mendogówny, córki Trojdena Mendoga, wielkiego księcia litewskiego, księcia karniowskiego.

Książę warszawski od między 22 lutego 1310 roku a 28 lutego 1311 roku do 18 lutego 1345 roku, książę rawski, sochaczewski, ciechanowski, zakroczymski i wiski od 24 kwietnia 1313 roku do 18 lutego 1345 roku.

Był najstarszym synem księcia mazowieckiego, Bolesława II, i jego pierwszej żony, Gaudemundy Zofii, córki wielkiego księcia litewskiego, Trojdena.

Około 1307 roku wraz z młodszym bratem, Trojdenem I, został dopuszczony przez ojca do rządów na Mazowszu. W 1310 roku bracia otrzymali z rąk ojca własne dzielnice. Siemowit II objął wówczas ziemię warszawską.

Właściwy podział Mazowsza między Siemowita, Trojdena oraz ostatniego z braci, Wacława (zwanego Wańka), nastąpił jednakże dopiero po śmierci ojca (w kwietniu 1313 roku). Siemowitowi przypadła część środkowa Mazowsza na czele z Rawą (którą książę uczynił następnie stolicą swego działu), Sochaczewem, Zakroczymem, Ciechanowem oraz Wizna. W polityce zewnętrznej książę wraz z bratem Trojdenem dążył do zacieśnienia przyjaznych związków z Władysławem "Łokietkiem", od 1320 roku królem Polski. Jednocześnie, wobec zagrożenia Mazowsza ze strony najazdów pogańskich Litwinów oraz sąsiedztwa wrogiego Łokietkowi państwa krzyżackiego, była to polityka oparta na dużej elastyczności.

Do 1326 roku współpraca braci z Królestwem Polskim była bardzo ożywiona. Najazdy na Mazowsze (od 1325 roku) sprzymierzonego z Łokietkiem księcia litewskiego, Giedymina, zniweczyły te stosunki i były bezpośrednim powodem zawarcia przez braci układu z Krzyżakami. Umowa zawarta 2 stycznia 1326 roku w Brodnicy przewidywała krzyżacką protekcję i pomoc dla książąt w walce z Litwą. Przymierze mazowiecko-krzyżackie Łokietek potraktował jako akt wrogości i w lipcu 1327 roku uderzył na Mazowsze. Siły polskie dowodzone przez króla zaatakowały ziemię płocką brata książęcego, Wacława, zaś oddziały litewskie uderzyły na dzielnicę Siemowita II.

W konflikcie tym, zakończonym zhołdowaniem Wacława przez Łokietka, brat obu książąt, Trojden, zachował neutralność. Po krótkim zawieszeniu broni między stronami w 1329 roku przeciwko Wacławowi wyruszyła wielka wyprawa krzyżacka, posiłkowana przez wojska króla Czech, Jana Luksemburskiego. Władca Płocka zdecydował się wówczas na złożenie hołdu lennego czeskiemu monarsze. Siemowit i Trojden opowiedzieli się natomiast za Łokietkiem, za co ziemie Trojdena zostały spustoszone przez siły krzyżacko-czeskie.

Podczas kolejnych zmagań zbrojnych polsko-krzyżackich toczonych w latach 1330-1331 Siemowit nie brał udziału w walkach. Po śmierci polskiego monarchy (w 1333 roku) książę przeszedł na stronę Krzyżaków. Jako sojusznik zakonu występo wał do początku lat czterdziestych, kiedy to powrócił do przyjaznych kontaktów politycznych z Królestwem Polskim. Okazją do ich nawiązania był traktat pokojowy, tzw. pokój kaliski, który 8 lipca 1343 roku zawarł z zakonem krzyżackim syn i następca Władysława "Łokietka", król Kazimierz III "Wielki".

Siemowit wraz z braćmi wystawił w Rawie 13 lipca 1343 roku dokument poręczający wspomniany pokój oraz zrzekł się w imieniu swoim i braci pretensji do Pomorza Gdańskiego, ziemi chełmińskiej j michałowskiej. Pod koniec życia Siemowit, według kwestionowanej ostatnio tradycji, miał udać się na pielgrzymkę do Ziemi Świętej.

Książę zmarł bezżennie i bezpotomnie 19 lutego 1345 roku na dworze w Wiskitkach niedaleko Sochaczewa. Spoczął w katedrze płockiej. Po jego śmierci posiadane przez niego ziemie objęli we władanie bratankowie Siemowita: Bolesław III, Siemowit III "Starszy" i Kazimierz I.


Żródła:

"SŁOWNIK WŁADCÓW POLSKI I PRETENDENTÓW DO TRONU POLSKIEGO" - Marcin Spórna, Piotr Wierzbicki, pod redakcją: Edyty Wygodnik; wydawnictwo "Zielona Sowa", Kraków 2006.


"Poczet książąt i księżnych mazowieckich" - autor: Janusz Grabowski; Wydawnictwo AVALON Sp. z o.o., Kraków 2019.


Siemowit II rawski w "Poczet.com" autorstwa: Michała Szustera

16-03-2025

13-04-2024