Kazimierz V Gryfita (urodzony w Szczecinie, około 1384 roku, zmarł z 12 na 13 kwietnia 1435 roku lub między 5 maja a 10 grudnia 1434 roku) herb

Młodszy syn Świętobora I Gryfity, księcia szczecińskiego, gubernatora Marchii Środkowej i Anny von Zollern, córki Albrechta "Pięknego" von Zollerna, burgrabiego Norymbergii.

Książę szczeciński od 21 czerwca 1413 roku do 12 kwietnia 1435 roku.

Poślubił przed 4 sierpnia 1426 roku Katarzynę [Katarin] Welf von Braunschweig-Lüneburg (urodzona w Hanowerze, około 1409 roku, zmarł po 6 maja 1429 roku), córkę Bernharda I Welfa, księcia Braunschweig-Lüneburg i Margarethe Ballenstedt Askańskiej von Sachsen-Wittenberg, córki Wacława Ballenstedt Askańczyka, księcia saskiego na Wittenberg, księcia zu Braunschweig-Lünebur. W 1431 roku poślubił Elisabeth Welf von Braunschweig-Grubenhagen-Einbeck (urodzona w Salzderhelden, w 1409 roku, zmarła 4 października 1452 roku), córkę Ericha I Welf, księcia Braunschweig-Grubenhagen-Einbeck i Elisabeth Welf von Braunschweig-Göttingen, córki Ottona II Welf, księcia Braunschweig-Göttingen.

Urodził się po 1380 roku. Był sojusznikiem zakonu krzyżackiego, jako dowódca sprzymierzonych z zakonem wojsk pomorskich 15 lipca 1410 roku walczył w bitwie pod Grunwaldem, gdzie dostał się do niewoli króla polskiego Władysława Jagiełły. Po bitwie zaproszony przez władcę Korony, wziął udział w uczcie triumfalnej. Został zwolniony z niewoli 8 czerwca 1411 roku, za poręczeniem Bogusława VIII, księcia stargardzkiego i słupskiego i cenę późniejszej współpracy książąt szczecińskich z Koroną.

W 1412 roku Kazimierz wraz ze swym bratem Ottonem II odniósł zwycięstwo nad Brandenburgią na Grobli Krefnskiej. Po śmierci swego ojca w 1413 roku objął wraz ze swym bratem rządy w Księstwie Szczecińskim, nadal prowadził nieustanne walki z Brandenburczykami. W rok po objęciu rządów - Fryderyk I Hohenzollern, późniejszy książę-elektor doprowadził do zagarnięcia Marchii Wkrzańskiej.

W 1414 roku Fryderyk Hohenzollern odebrał książętom Marchię Wkrzańską. Mimo odzyskania utraconych ziem w 1420 roku przy pomocy wojsk koronnych, które były krótkotrwałym sukcesem - wkrótce poniósł klęskę i ponownie utracił ziemie wkrzańskie. Dalsze walki z marchią uaktywniły się w 1425 roku. Książęta szczecińscy ponownie zwrócili się o pomoc do króla polskiego. Tenże wysłał na pomoc posiłki Pomorzanom pod dowództwem Jana z Czarnkowa. Konflikt zakończył się pokojem zawartym w Eberswalde w 1427 roku. Postanowieniem pokoju m.in. było, że Marchia Wkrzańska pozostanie w jurysdykcji Brandenburczyków.

W 1425 roku doszło do nowych walk z Brandenburgią. Po stronie pomorskiej walczyły posiłki polskie. Mówi o tym dokument z 1435 roku: "Polacy powstrzymali wielką szkodę i wieczną zgubę naszych panów w kraju". Polskim oddziałem wspomagającym Pomorzan dowodził Jan z Czarnkowa.

W 1427 roku zawarto pokój w Eberswalde. Marchia Wkrzańską została nadal przy Brandenburgii.

Po śmierci swojego brata Ottona II w 1428 roku objął samodzielne rządy nad księstwem. W tym samym roku na zjeździe razem z braćmi i miastami należącymi do Hanzy: Stralsundem, Gryfią, Demmin, Anklam, Wolgast, postanowiono w Szczecinie wprowadzić nowy system monetarny. Zaczęto wybijać tzw. dużego feniga (niem. Gros-Pfennig), który według ordynacji miał 2,22 g wagi i zawierał 1,14 g czystego srebra. Dzielił się on na 3 wItteny i 12 małych fenigów i odpowiadał wartości pomorskiego szylinga i 6 lubeckim fenigom. Poprawiło to stosunki monetarne w Księstwie Szczecińskim.

Pod koniec swego panowania rozpoczął rozbudowę zamku w Szczecinie (dobudowanie skrzydła południowego). Rozbudowa została jednak powstrzymana przez radę miejską, która była w konflikcie z rodem książęcym.

Kazimierz V zmarł w 1435 roku. Według Edward Rymara - książę zmarł między 5 maja a 10 grudnia 1434 roku. Pochowany został w kościelnej kaplicy św. Ottona na zamku szczecińskim[.

Kazimierz V był dwukrotnie żonaty. Pierwszą małżonką była Katarzyna, córka Bernarda I, księcia brunszwickiego na Lüneburgu i Małgorzaty sasko-wittenberskiej, z którą miał czworo dzieci. Drugą małżonką była natomiast Elżbieta, córka Eryka i Elżbiety brunszwickiej.


Żródła:

"Gryfici książęta Pomorza Zachodniego" - Kazimierz Kozłwski, Jerzy Podralski.


Kazimierz V "POMORZE" - biuletyn informacyjny o Pomorzu Zachodnim - Redaktor Naczelny Grzegorz Chmielecki


Kazimierz V w "Wikipedia"


KASIMIR w "Medievan Lands" tłumaczenie: Bogdan Pietrzyk


Kasimir VI. von Pommern-Stettin w "Geneagraphie - Families all over the world" tłumaczenie: Bogdan Pietrzyk


Kazimierz V w "Geni" tłumaczenie: Bogdan Pietrzyk

03-03-2021

02-03-2021