Warcisław IV Gryfita (urodzony między 11 a 27 maja 1291 roku, zmarł w Strzałowie, z 31 lipca na 1 sierpnia 1326 roku) herb

Syn Bogusława IV "Ciało i Dusza" Gryfity, księcia Pomorza Zachodniego, książę szczecińskiego, książę wołogoskiego i Małgorzaty Wisławic von Rügen, córki Wisława II Wisławica, księcia Rugii.

Książę wołogoski od 19 lutego 1309 roku do 1 sierpnia 1326 roku, książę słupsko-sławieński od około 1316 roku do 1 sierpnia 1326 roku, książę Rugii od 8 listopada 1325 roku do 1 sierpnia 1326 roku.

11 kwietnia 1316 roku?, bądź przed 1317 roku lub 1318 roku poślubił Elżbietą Piastówną (urodzona około 1283 roku, zmarła między lutym a marcem 1355 roku lub przed 2 lutego 1356 roku), córkę Bolka I "Surowego" Piasta, księcia świdnickiego i Beatrycze Ballenstedt Askańskiej, córki Ottona V "Długiego" Ballenstedt Askańczyka, margrabiego brandenburskiego, regenta (wicekóla) Czech [najprawdopodobnie córkę Henryka I "Bez Ziemi" Askańczyka, margrabiego Saksonii na Landsbergu i Agnieszki Wittelsbach, córka Ludwika II "Surowego, Mocnego" Wittelsbacha, księcia Górnej Bawarii oraz palatyna reńskiego lub córka Hermana I "Długiego" Askańczyka, hrabiego Koburga, margrabiego brandenburskiego na Salzwadzie, regenta Księstwa śwdnicko-jaworskiego, margrabiego Miśni i Anny Habsburżanki, córki Albrechta I "Jednookiego" Habsburga, księcia Austrii, króla Niemiec] lub Elisabeth Arnstein von Lindau-Ruppin (zmarła między 1 lutego 1350 roku a 2 lutego 1356 roku), regentki Księstwa wołogoskiego, córka Ulricha I Arnstein, Grafa von Lindau-Ruppin i Adelheide von Schladen.

Urodził się w 1290 roku. Panował po swym ojcu w Księstwie Wołogoskim, gdzie dwa lata wcześniej był współrządcą, a od 1302 roku uczestniczył przy czynnościach prawnych Bogusława IV. Swoją siedzibę miał w Tąglimiu (dziś: Anklam), a następnie w Białogardzie. W 1310 roku założył miasto Nowy Szczecin, nazywane w późniejszym czasie Neustettin a po wojnie do dziś: Szczecinek. Około 1316 roku został księciem słupsko-sławieńskim, a po wygaśnięciu dynastii książąt rugijskich został obwołany księciem na Rugii w 1325 roku. W 1317 roku Krzyżacy przekazali księciu terytoria Sławna i Słupska. W 1321 roku podarował ziemię lęborsko-bytowską swojemu marszałkowi Henningowi Behr.

Pod koniec pierwszego dwudziestolecia XIV w. doszło do buntu stanów Księstwa Szczecińskiego przeciw księciu Ottonowi I, które na mocy układu podziałowego księstwa z 1295 zdecydowały się przejść pod jurysdykcję Warcisława IV. Uczyniono go opiekunem małoletniego Barnima III w 1319 roku.

Za swych rządów odzyskał część ziemi zachodniopomorskiej zagarniętej przez Brandenburgię. W 1319 roku włączył się do walk o ziemię lubuską, barnimską i Marchię Wkrzańską, zajmując ziemię lubuską jeszcze w tym samym roku (w 1326 roku utracił ją). W lipcu 1320 roku zawarł we Frankfurcie sojusz z piastowskim księciem Henrykiem I jaworskim, wymierzony przeciwko książętom Meklemburgii i Saksonii-Wittenbergi. Jego sojusznikami były także księstwo szczecińskie, księstwo rugijskie, biskupstwo kamieńskie i Dania. W sierpniu 1320 roku wsparty siłami jaworskimi wkroczył do Marchii Wkrzańskiej, w której mimo początkowych sukcesów, odniósł porażkę, definitywnie ją tracąc. W 1322 roku wziął udział w kolejnej kampanii przeciwko Meklemburgii, najeżdżając jej ziemie. Wobec włączenia się bawarskich Wittelsbachów z królem Ludwikiem IV Bawarskim do sporu, Warcisław IV zawarł w 1323 roku pokój z Sasami i Meklemburczykami. Uzyskał też nowego sprzymierzeńca w papieżu Janie XXII.

18 czerwca 1325 roku Warcisław IV wraz z książętami szczecińskimi Ottonem I i jego synem Barnimem III zawarł przymierze z Władysławem "Łokietkiem", w którym polski władca zapowiadał, że "...wymienionym książętom wszelką radą i pomocą będziemy służyć, przeciw jakiemukolwiek człowiekowi napadającemu na nich lub na ich ziemię. Również człowieka tego, jakiegokolwiek byłby stanu, do okazania należytego posłuszeństwa i oddania sprawiedliwości wspomnianym książętom przywieść będziemy usiłowali i jeżeli mimo naszych nalegań, naszych rad i zachęt ów człowiek nie usłucha w ciągu miesiąca, wówczas rozkażemy wysłać nasze wojska wspomnianym książętom na pomoc". Układ ten był wymierzony był przeciw Brandenburgii i Zakonowi Krzyżackiemu.

Po bezpotomnej śmierci księcia Rugii Wisława III stał się Warcisław IV panem Rugii - wyspę włączono do Księstwa Zachodniopomorskiego.

Warcisław IV zmarł w nocy z 31 lipca na 1 sierpnia 1326 roku w Strzałowie. Pochowano go wedle jego woli w katedrze kamieńskiej przed wielkim ołtarzem. Po jego śmierci, wobec małoletniości jego spadkobiercy, rządy opiekuńcze objęła jego żona Elżbieta. Jej konsens i pieczęć zawiera akt przymierza z Polską wydany w 1343 roku.

11 kwietnia 1316 roku? (wg R. Klempina), bądź przed 1317 rokiem (wg E. Rymar) poślubił Elżbietę Piastówną, córkę Bolko I "Surowego" i i Beatrycze Ballenstedt Askańskiej, córki Ottona V "Długiego" Ballenstedt Askańczyka, margrabiego brandenburskiego, regenta (wicekóla) Czech. Według E. Rymara i R. Klempina była ona córką Hermana III "Długiego", margrabiego brandenburskiego na Salzwedel i hrabiego Koburga oraz Anny Habsburżanki (ottońska linia dynastii askańskiej). Jednakże Bolko I świdnicki miał tylko o tym imieniu Elżbietę, która urodziła się i zmarła w 1300 roku. Natomiast Herman III nie miał o tym imieniu córki.

Inna wersja według "Medievan Lands" żoną Warcisława IV mogła być Elisabeth von Lindau-Ruppin (zmarła między 1 lutego 1350 roku a 2 lutego 1356 roku), córka Ulricha II, Grafa von Lindau-Ruppin.

Ze związku małżeńskiego miał trzech synów.


Żródła:

Warcisław IV w "Wikipedia", tłumaczenie: Bogdan Pietrzyk


Warcisław IV "POMORZE" - biuletyn informacyjny o Pomorzu Zachodnim - Redaktor Naczelny Grzegorz Chmielecki


"Gryfici książęta Pomorza Zachodniego" - Kazimierz Kozłwski, Jerzy Podralski


GRYFICI "SZKOŁA NAWIGATORÓW - kurs na prawdę"


WARTISLAW von Pommern w "Medievan Lands" tłumaczenie: Bogdan Pietrzyk


WARTISLAW von Pommern w "Medievan Lands" tłumaczenie: Bogdan Pietrzyk


Wartislaw IV von Pommern w "Geneanet" tłumaczenie: Bogdan Pietrzyk


Wartislaw IV w "Genealogie Mittelalter" tłumaczenie: Bogdan Pietrzyk

25-05-2021

21-02-2021

17-02-2021